İstanbul’un Maltepe ilçesinde 7 katlı bir binanın ilk üç katının çökmesi sonucu 5 kişi hayatını kaybetti, 10 kişi yaralandı. 8 Ekim’de meydana gelen facia, yapı güvenliği ve kaçak yapılaşma konusunu yeniden gündeme taşıdı.
İnşaat Mühendisleri Odası (İMO) Eskişehir Şube Başkanı Oytun Gökten, yaşanan olayın yalnızca bir bina çökmesi olarak değerlendirilmemesi gerektiğini belirterek yapıların denetlenmesi, riskli binaların tespit edilmesi ve mühendislik kurallarının eksiksiz uygulanması çağrısında bulundu.
Eskişehir Yapı Envanteri dikkate alınmalı
Maltepe’de yaşanan facianın Eskişehir için de önemli bir uyarı niteliği taşıdığını vurgulayan Gökten, İMO Eskişehir Şubesi tarafından hazırlanan Eskişehir Yapı Envanteri Çalışması’nın dikkate alınması gerektiğini ifade etti.
Riskli ve öncelikli binaların belirlenerek ilgili yerel ve merkezi kurumların vakit kaybetmeden harekete geçmesi gerektiğine dikkat çeken Gökten, yapı güvenliğine ilişkin kararların bilimsel veriler ve mühendislik değerlendirmeleri doğrultusunda alınması gerektiğini belirtti.
İskân sonrasında kaçak katlar eklendi
Maltepe’de çöken binanın geçmişine ilişkin kamuoyuna yansıyan bilgilere göre, yapının ruhsat ve iskân kayıtları ile sonradan eklenen katlar arasında farklılıklar bulunuyor. Maltepe Belediye Başkanı Esin Köymen’in açıklamasına göre, belediye arşivinde beş katlı görünen binaya iskân sonrasında iki kaçak kat eklendi.
Gökten ise kaçak katlarla büyütülen, projesine aykırı müdahalelere maruz kalan ve gerekli denetimlerden geçirilmeyen yapıların oluşturduğu tehlikeye dikkat çekti. Yapıya sonradan yapılan müdahalelerin ve denetim süreçlerinin bütün yönleriyle incelenmesi gerektiğini belirten Gökten, sorumluluğun yalnızca ilk projeyi hazırlayan mühendise yüklenmesini eleştirdi.
“Binalarda periyodik kontrol şarttır”
Binaların yalnızca inşaat aşamasında denetlenmesinin yeterli olmadığını vurgulayan Gökten, kullanım süresince de düzenli kontrollerin yapılması gerektiğini ifade etti.
Araçların belirli aralıklarla fenni muayeneden geçirildiğini hatırlatan Gökten, iskân sonrasında denetimsiz bırakılan, taşıyıcı sistemlerine müdahale edilen veya kaçak katlarla büyütülen binaların ciddi riskler oluşturabileceğine işaret etti.
Gökten, yapı güvenliğinin korunması için periyodik kontrollerin zorunlu hale getirilmesi ve etkili denetim mekanizmalarının oluşturulması gerektiğini vurguladı.
“Depremle savaşırken, imarla barışılmaz!”
İmar afları ve kaçak yapılaşma konusunda da uyarıda bulunan Gökten, mühendislik kurallarına aykırı yapıların meşrulaştırılmasının afetlere hazırlık anlayışıyla bağdaşmadığını belirtti.
Gökten, açıklamasında şu ifadeleri kullandı:
“İmar aflarıyla mühendislik dışı yapıları meşrulaştırarak, kaçak katlara göz yumarak afetlere hazırlanamayız. Depremle savaşırken, imarla barışılmaz!”
Kaçak yapılaşmaya göz yumanlara yaptırım çağrısı
Yapı güvenliğinin sağlanabilmesi için mevzuatın ve mühendislik kurallarının tavizsiz uygulanması gerektiğini belirten Gökten, kaçak yapılaşmaya göz yumanlara yönelik yaptırımların eksiksiz uygulanması çağrısında bulundu.
Bilimsel ve teknik uyarıların dikkate alınmamasının hem insan hayatını hem de kentlerin geleceğini tehlikeye atabileceğine dikkat çeken Gökten, riskli yapıların belirlenmesi, binaların etkin biçimde denetlenmesi ve kaçak yapılaşmayla mücadele edilmesinin hayati önem taşıdığını vurguladı.
