Eğitim-Bir-Sen 2 No’lu Şube Başkanı Ertuğrul Baki, akademisyenlerin yaşadığı sorunları belirlemek amacıyla gerçekleştirdikleri anketin sonuçlarını kamuoyuyla paylaştı. Farklı akademik unvan ve bilim alanlarından 522 kişinin katıldığı araştırmada bilimsel yayıncılıktan ekonomik haklara, akademik yükselmeden iş güvencesine kadar yükseköğretimin temel sorunları ele alındı.
Baki, anket sonuçlarını beş ana başlık altında değerlendirerek akademisyenlerin çalışma koşullarının iyileştirilmesi ve yükseköğretim sisteminde düzenlemeler yapılması gerektiğini söyledi.
Akademisyenlerin yüzde 75’i yayın sistemini yetersiz buluyor
Anketin ilk başlığının bilimsel yayıncılıkta tekelleşme ve dışa bağımlılık olduğunu belirten Baki, akademisyenlerin yaklaşık dörtte üçünün mevcut yayın ve akademik teşvik sisteminin bilimsel kaliteyi yeterince desteklemediğini düşündüğünü aktardı.
Uluslararası bilimsel yayıncılık sektöründe az sayıda büyük şirketin belirleyici hale geldiğine dikkat çeken Baki, akademisyenlerin makale yayımlamak için yüksek ücretler ödemek zorunda kaldığını söyledi. Üniversitelerin de bilimsel yayınlara erişebilmek için yüksek abonelik bedelleri ödediğini belirten Baki, aynı bilimsel çalışma için hem yayın hem de erişim aşamasında ödeme yapılmasının ekonomik yük oluşturduğunu ifade etti.
Türkiye'nin kendi bilimsel yayıncılık altyapısını güçlendirmesi gerektiğini vurgulayan Baki, TÜBİTAK, ULAKBİM, DergiPark ve TR Dizin gibi sistemlerin geliştirilmesini, ulusal dergilerin uluslararası görünürlüğünün artırılmasını istedi.
Akademisyenlerin yüzde 86’sı bürokratik yükten şikayetçi
İkinci başlıkta üniversitelerde kalite, akreditasyon ve sektör iş birliğini değerlendiren Baki, ankete katılan akademisyenlerin yüzde 86'sının idari ve bürokratik iş yükünün akademik verimliliği olumsuz etkilediğini belirttiğini açıkladı.
Akademisyenlerin ders, öğrenci görüşmeleri, bilimsel çalışmalar ve toplumsal faaliyetlerini sürekli belgelemek zorunda kaldığını ifade eden Baki, kalite ve akreditasyon süreçlerinin yoğun evrak ve raporlama yüküne dönüşmemesi gerektiğini söyledi.
Üniversitelerin kalite değerlendirmelerinde hazırlanan raporların sayısından çok yetiştirdikleri mezunların niteliğinin esas alınması gerektiğini belirten Baki, üniversite ve sektör iş birliğinin de güçlendirilmesini önerdi.
Akademik yükselmede kadro bekleme dönemi sona ersin
Üçüncü başlıkta akademik yükselme ve liyakat konusuna değinen Baki, ankete katılan akademisyenlerin yarısından fazlasının kadro planlama ve ilan süreçlerini adil bulmadığını söyledi.
Bilimsel yeterliliklerini yerine getiren akademisyenlerin kadro sınırlamaları nedeniyle üst unvanlara geçişte bekletildiğini belirten Baki, akademik yükselmede kadro imkânından önce bilimsel yeterliliğin esas alınması gerektiğini ifade etti.
Baki, doktor öğretim üyelerinin doçentlik, doçentlerin ise profesörlük şartlarını sağlamalarına rağmen kadro tahsisi ve üniversite kurullarındaki onay süreçleri nedeniyle bekleyebildiğine dikkat çekti.
Bu konuda yasal düzenleme yapılmasını isteyen Baki, kurum dışından yapılacak atamalarda mevcut kadro planlamasının sürdürülebileceğini ancak üniversitelerin kendi bünyesindeki akademik yükselmelerde gerekli şartları sağlayan öğretim elemanlarının kadro beklemeden üst akademik kadrolara atanabilmesini önerdi.
Üniversitelerde yönetim değişiklikleri sonrasında akademik yükselme ve yeniden atama kriterlerinin değiştirilmesinin de mağduriyetlere yol açabildiğini belirten Baki, geçiş sürecinde akademisyenlerin devam eden çalışmalarının ve kazanılmış beklentilerinin korunmasını istedi.
Akademisyenlerin yüzde 89’u ekonomik haklarını yetersiz buluyor
Anketin dördüncü başlığında ekonomik haklar ve bilimsel araştırma imkânları ele alındı. Baki, katılımcıların yaklaşık yüzde 89'unun mevcut ekonomik hakların akademik emeğin karşılığını yeterince vermediğini düşündüğünü açıkladı.
Araştırmada öne çıkan diğer sonuçları da paylaşan Baki, şu bilgileri verdi:
-
Akademisyenlerin yüzde 79'u ekonomik kaygıların bilimsel üretimi olumsuz etkilediğini düşünüyor.
-
Katılımcıların yüzde 79'u bilimsel kongre ve toplantılara katılım imkânlarını yetersiz buluyor.
Akademisyenlerin ekonomik ve sosyal haklarının iyileştirilmesi gerektiğini belirten Baki; aşırı ders yükünün azaltılması, araştırma fonlarının ve proje desteklerinin artırılması, bilimsel etkinliklere katılım imkânlarının genişletilmesi çağrısında bulundu.
Meslek yüksekokullarında görev yapan öğretim elemanlarının akademik gelişim ve lisansüstü danışmanlık imkânlarının da güçlendirilmesini istedi.
Akademisyenlerin yüzde 77’si gelecek kaygısı yaşıyor
Anketin son başlığında akademik özgürlük, iş güvencesi, aile bütünlüğü ve mobbing konuları değerlendirildi.
Baki, ankete katılan akademisyenlerin yaklaşık yüzde 65'inin üniversitelerdeki karar alma süreçlerine yeterince katılamadığını düşündüğünü, yüzde 77'sinin ise akademik geleceğe ilişkin belirsizliklerin motivasyonlarını olumsuz etkilediğini belirtti.
Özellikle doktor öğretim üyelerinin belirli sürelerle atanması ve araştırma görevlilerinin kadro durumlarının akademik gelecek konusunda belirsizlik oluşturduğunu ifade eden Baki, bazı akademisyenlerin yıllarca emek verdikleri çalışmalarına rağmen sözleşmelerinin yenilenmemesi riskiyle karşı karşıya kaldığını söyledi.
Akademik yükselme, bilimsel çalışmaların değerlendirilmesi ve görev dağılımlarında yaşanabilen keyfi uygulamalar ile mobbing iddialarının çalışma barışını olumsuz etkilediğini de dile getiren Baki, aile bütünlüğünün korunmasının önemine dikkat çekti.
Akademisyenlerin farklı şehirlerde görev yapmak zorunda kalabildiğini belirten Baki, aile birliğine dayalı yer değişikliği taleplerinin kolaylaştırılmasını, iş güvencesinin güçlendirilmesini ve mobbing iddialarının tarafsız biçimde incelenmesini istedi.
Anket sonuçları çalıştayda ele alınacak
Ertuğrul Baki, 522 akademisyenin katılımıyla gerçekleştirilen anketin sonuçlarını düzenleyecekleri çalıştayda ayrıntılı biçimde değerlendireceklerini açıkladı.
Çalıştayda akademisyenlerin katılımıyla çözüm önerileri oluşturacaklarını belirten Baki, hazırlanan önerilerin başta Yükseköğretim Kurulu olmak üzere ilgili kurumlarla paylaşılacağını söyledi.
Eğitim-Bir-Sen 2 No'lu Şube olarak akademisyenlerin sorunlarını gündeme taşımaya ve çözüm önerileri geliştirmeye devam edeceklerini ifade etti.





