Odunpazarı Belediyesi tarafından Cumhuriyet’in 103’üncü yıl dönümü dolayısıyla düzenlenen kutlama programında, Cumhuriyet’in tarihsel kazanımları ve toplumsal yaşama katkıları sanatın farklı dallarıyla anlatıldı. Müzik, tiyatro, şiir, tango ve halk danslarının yer aldığı programda Cumhuriyet’in aydınlanma mücadelesine öncülük eden kadınlardan bilim insanlarına, sanatçılardan edebiyatçılara kadar pek çok isim sahneye taşındı.
Odunpazarı Belediyesi Kültür, Sanat ve Sosyal İşler Müdürlüğü tarafından düzenlenen programa Odunpazarı Belediye Başkanı Kazım Kurt, Eskişehir Büyükşehir Belediyesi Başkan Vekili Hasan Ünal, Tepebaşı Belediye Başkan Vekili Mehmet Baturay Özkan, Çağdaş Sen Eskişehir Şube Başkanı Deniz Kalkan ve çok sayıda Eskişehirli katıldı.
Kokteylin ardından başlayan program, saygı duruşu ve İstiklâl Marşı ile devam etti. Ellerinde Türk bayraklarıyla salondaki yerlerini alan yurttaşlar, Cumhuriyet Bayramı’nı coşkuyla kutladı. Programda Cumhuriyet’in yalnızca bir yönetim biçimi olmadığı, özgürlük, eşitlik, bilim, sanat ve toplumsal ilerleme açısından taşıdığı önem vurgulandı.
Cumhuriyet’in hikâyesi sanatla anlatıldı
Sunuculuğunu Sunuculuk Atölyesi Eğitmeni Serpil Mercan Vurucu ile Utku Görkem Kırdemir’in üstlendiği programda, Cumhuriyet’in aydınlanma ruhunu anlatan konuşmalar ve müzik dinletileri yer aldı. Hülya Düzbaş’ın seslendirdiği “Yüzüm Şen, Hatıram Şen” eserinin ardından Atatürk’ün sanat anlayışı ve Cumhuriyet’in müzik alanında açtığı yeni ufuklar anlatıldı.
Cumhuriyet’in öncü kadınlarının mücadelesine de dikkat çekilen programda, Odunpazarı Belediye Tiyatrosu tarafından sahnelenen canlandırmalarla Cumhuriyet dönemindeki devrimler ve toplumsal dönüşüm izleyicilere aktarıldı.
Cumhuriyet’e iz bırakan isimler sahneye taşındı
Programın dikkat çeken bölümlerinde, Cumhuriyet’in kültür, sanat, bilim ve düşünce hayatına katkı sunan isimlerin yaşamları ve mücadeleleri anlatıldı.
Opera sanatçısı ve ressam Semiha Berksoy, tiyatro sanatçısı Afife Jale ve Türk musikisinin önemli isimlerinden Müzeyyen Senar’ın yanı sıra Türk sinemasının öncü isimlerinden Cahide Sonku, otomobil yarışçısı Samiye Cahid Morkaya ve bilim insanı Remziye Hisar da sahnede anıldı.
Besteci Ahmet Adnan Saygun’un Anadolu ezgilerini evrensel müzik diliyle buluşturma çabası, matematikçi Cahit Arf’ın bilimsel çalışmaları, eğitimci Hasan Âli Yücel’in eğitim ve kültür alanındaki katkıları, yazar Yaşar Kemal’in Anadolu’yu ve insanı anlatan edebiyatı ile havacılık öncüsü Vecihi Hürkuş’un çalışmaları da canlandırmalar aracılığıyla izleyiciyle buluştu.
Bu isimlerin yaşam öyküleri üzerinden Cumhuriyet’in sunduğu fırsatlar, kadınların toplumsal yaşamdaki yeri ve bilim, sanat ve düşüncenin önemi vurgulandı.
Müzik, tango, şiir ve halk dansları bir araya geldi
Cumhuriyet baloları ve modern yaşam kültürünün ele alındığı bölümde, Atatürk ile besteci Fehmi Ege’nin Pera Palas’ta yaşadığı anıya değinildi. Hülya Düzbaş’ın seslendirdiği “Mehtaplı Bir Gecede” eserinin ardından şiir dinletisi ve halk dansları gösterisine geçildi.
Utku Görkem Kırdemir, Attilâ İlhan’ın “Mustafa Kemal’in Sofrası” şiirini ve Cumhuriyet sofrasını anlatan metni seslendirdi. Ardından Odunpazarı Belediyesi Halk Dansları ekibi, Anadolu’nun kültürel zenginliğini yansıtan gösterisiyle sahne aldı.
Programın final bölümünde Serpil Mercan Vurucu, “Ben Cumhuriyet Kadınıyım” şiirini seslendirdi. Türk kadınının toplumsal hakları ve Medeni Kanun’la elde edilen kazanımların anlatıldığı bölümün ardından Hülya Düzbaş, “Bir Pembe İncisin Sen” eserini seslendirdi. Tango gösterisiyle devam eden program, Atatürk’ün tarihî sözlerinin hatırlatıldığı kapanış bölümünün ardından Serpil Mercan Vurucu ve Utku Görkem Kırdemir’in Hasan Hüseyin Korkmazgil’in “Ay Oğul Ay Kemal’im” şiirini birlikte seslendirmesiyle sona erdi.
Kazım Kurt: “Cumhuriyet’e sahip çıkmak zorundayız”
Programın sonunda konuşan Odunpazarı Belediye Başkanı Kazım Kurt, Cumhuriyet Bayramı’nı kutlayarak Cumhuriyet’in kazanımlarının korunması ve gelecek kuşaklara aktarılması gerektiğini söyledi. Cumhuriyet Bayramı’nın sıradanlaştırılmaması gerektiğini belirten Kurt, şu ifadeleri kullandı:
“Öncelikle ve özellikle bu bayrama sahip çıkmamız şarttır ve zorunluluktur. Yüzlerce yıl yaşatacağımız bayramı asla sıradanlaştırmamalıyız. O nedenle kim nasıl engellemeye çalışırsa çalışsın, Cumhuriyet’in kazanımları çok önemlidir. Kadın erkek eşitliği Cumhuriyet olmadan olmaz. Laik Cumhuriyet olmadan hiç olmaz. Bu noktada her türlü mücadeleyi ve kavgayı göze alabilmeliyiz, yapabilmeliyiz ve Cumhuriyet’imizi sonsuza kadar yaşatabilmeliyiz.
Biz, Cumhuriyet’in temel değerlerine sahip çıkan bir anlayışın egemen kılınmasını istiyoruz. Egemenlik kayıtsız şartsız milletinse bu millet kendi düşünceleri doğrultusunda mücadelesini yapıyor. Cumhuriyet bilhassa kimsesizlerin kimsesidir sözünü birilerinin sırtına yamamaya kalkanlar artık bu işlerden vazgeçmeli. Cumhuriyet kimsesizlerin kimsesidir ama insanlar bugün açlıkla, yoksullukla ve yolsuzluklarla baş başadır. Adalet tükenmiş, hukuk bitmiş, demokrasi kaybolmuş; demek ki biz sınıfta kalmışız.
Ulu Önder Mustafa Kemal’e verdiğimiz sözleri bir an önce yerine getirerek yeniden Cumhuriyet’i demokratik, laik, sosyal bir hukuk devleti hâline getirmek zorundayız. Bunun için de yan yana olmak, birlikte mücadele etmek zorundayız.”
“Cumhuriyet sayesinde biz olduk”
Cumhuriyet’in toplumun farklı kesimlerine sunduğu fırsatlara da değinen Kazım Kurt, Cumhuriyet’in bireylere eşitlik ve toplumsal yükselme imkânı sağladığını belirtti.
Kurt, sözlerini şöyle sürdürdü:
“Cumhuriyet öyle bir Cumhuriyet ki kaptanın oğlunu cumhurbaşkanı yapıyor, çoban Hüsnü’yü cumhurbaşkanı yapıyor. Bahçıvanın torununu Yeni Parti’nin genel başkanı yapıyor. Cumhuriyet olmasaydı bunların olma ihtimali sıfırdı. O nedenle biz Cumhuriyet’le biz olduk. Cumhuriyet olmasaydı siz de biz de hiçbir şey değildik; tebaası ya da kölesiydik. Bunu kırdık, bu zinciri yıktık. O zaman buna sahip çıkmak zorundayız.
Cumhuriyet işte böyle kutlanır. Cumhuriyet’in içinin doluluğu anlatılarak kutlanır. Sanat, kültür, müzik, bilim, spor, ekonomi, adalet; hepsi Cumhuriyet’tir.”
Kazım Kurt’tan Kurşunlu Külliyesi için dayanışma çağrısı
Konuşmasında Kurşunlu Külliyesi’nin Odunpazarı Belediyesi’nden alınmak istenmesine de değinen Başkan Kazım Kurt, Eskişehirlilere dayanışma çağrısında bulundu.
Sanat ve kültürün Cumhuriyet’in temel değerleri arasında yer aldığını belirten Kurt, sözlerini şu ifadelerle tamamladı:
“Ama ne yazık ki bugün sanatın, kültürün merkezi olan Kurşunlu Külliyesi, Odunpazarı Belediyesinin elinden alınmak üzere. Eskişehirlileri, Cumhuriyet’e sahip çıktığı gibi Kurşunlu Külliyesi’nin Odunpazarı Belediyesinde kalmasına sahip çıkmaya davet ediyorum.”
Odunpazarı Belediyesi’nin düzenlediği program, Cumhuriyet’in tarihsel kazanımlarını sanat aracılığıyla anlatırken Başkan Kazım Kurt’un Cumhuriyet değerleri ve Kurşunlu Külliyesi için yaptığı çağrılarla sona erdi.
